DOSSIER 005 - Eerste evaluatie Algemene wet gelijke behandeling (TK 28481)
Aktueel
Op 12 juli 2002 zond Minister De Vries van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties aan Eerste en Tweede Kamer het kabinetsstandpunt over de evaluatie van de Algemene wet gelijke behandeling. Zie:
De Vaste Commissie voor Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties heeft blijkens de besluitenlijst (punt 17) van haar procedurevergadering van 12 september 2002 besloten het evaluatieverslag voor kennisgeving aan te nemen en het aangekondigde voorstel voor een Evaluatiewet Awgb (dat volgens het kabinet begin 2003 ter advisering naar de Raad van State gaat) af te wachten.
Voorgeschiedenis (1994-2000)
Op 1 september 1994 trad de Algemene wet gelijke behandeling (Awgb) in werking. Deze wet schrijft in artikel 20 voor dat de daarbij ingestelde Commissie gelijke behandeling kort na 1 september 1999 een evaluatieverslag zou indienen. Daaraan is niet de hand gehouden. Eerst verscheen in november 1999 het rapport Gelijke behandeling: regels en realiteit, een juridische en rechtssociologische analyse van de gelijke-behandelingswetgeving, het verslag van een door de Katholieke Universiteit Nijmegen verricht onderzoek.
Vervolgens heeft de Commissie gelijke behandeling op 4 mei 2000 het verslag van haar bevindingen over de eerste vijf jaar van de Awgb gebracht. De Commissie heeft dit evaluatierapport niet gepubliceerd op haar website. Daar is wel een persbericht van 14 juni 2000 te vinden: Gelijke behandeling: in de praktijk nog veel discriminatie. Evaluatie Algemene Wet Gelijke Behandeling.
Op basis van deze beide documenten diende het kabinet een standpunt voor te bereiden. Dat had - volgens artikel 33 Awgb - zo spoedig mogelijk na de ontvangst van het evaluatierapport van de Commissie naar het parlement moeten gaan, maar dat is in Den Haag een rekbaar begrip: het zou juli 2002 worden.
Concept-kabinetsstandpunt (september 2001) en de reacties daarop (najaar 2001)
Het concept-kabinetsstandpunt  met bijlage is bij brief brief d.d. 12 september 2001 van de Minister van BZK voorgelegd aan de Commissie gelijke behandeling en de volgende niet-gouvernementele organisaties (NGO's): het Landelijk expertisecentrum leeftijd en maatschappij (LBL), het COC Nederland, de Chronisch Zieken en Gehandicaptenraad, het Clara Wichmann Instituut, de Federatie van Ouderverenigingen, E-Quality, het Landelijk Bureau Racismebestrijding (LBR) en de Samenwerkingsverbanden in het kader van het landelijk overleg minderheden (LOM).
De geadresseerde organisaties is verzocht hun reacties binnen 5 weken, dat wil zeggen uiterlijk 17 oktober 2001 te geven.
Ook een aantal niet-aangeschreven organisaties heeft van de gelegenheid gebruik gemaakt om commentaar te leveren. Blijkens bijlage 2 van het definitieve kabinetsstandpunt zijn uiteindelijk de volgende reacties ontvangen:
| Organisatie |
Gegevens reactie |
Online |
| Chronisch Zieken en Gehandicaptenraad Nederland (CG-Raad) |
Brief van 16 oktober 2001 [met als bijlage de brief van 5 juni 2001 van de CG-Raad aan Staatssecretaris Vliegenthart] |
|
| Clara Wichmann Instituut |
Brief van 30 november 2001 |
|
| COC Nederland |
Brief van 16 oktober 2001 |
|
| Commissie gelijke behandeling |
Brief van 18 oktober 2001 |
|
| E-Quality |
Brief van 16 oktober 2001 |
|
| Federatie van Ouderverenigingen |
Brief van 10 oktober 2001 |
|
| Landelijk expertisecentrum leeftijd en maatschappij (LBL) |
Brief van 18 oktober 2001 |
|
| Landelijk Bureau ter Bestrijding van Rassendiscriminatie (LBR) |
Brief van 16 oktober 2001 |
|
[Gezamenlijk commentaar van]
- Samenwerkingsverband Marokkanen en Tunesiërs
- Overlegpartner Rijksoverheid-Zuideuropese gemeenschappen
- Landelijk Overleg Welzijn Molukkers
- Surinaams Inspraakorgaan
- Overlegorgaan Caribische Nederlanders
|
Brief van 24 oktober 2001 |
|
| Stichting Inspraakorgaan Turken in Nederland |
Brief van 2 november 2001 |
|
Kabinetsstandpunt (juli 2002)
Op 12 juli 2002 zond Minister De Vries van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties aan Eerste en Tweede Kamer het kabinetsstandpunt over de evaluatie van de Algemene wet gelijke behandeling. Zie:
Maatschappelijke reacties op kabinetsstandpunt
- Opmerkingen Clara Wichmann Instituut over het definitief kabinetsstandpunt Evaluatie Algemene wet gelijke behandeling (Clara Wichmann Instituut, 6 september 2002; zelfde tekst ook online bij emancipatie.nl)
Parlementaire behandeling (najaar 2002)
De Vaste Commissie voor Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties heeft blijkens de besluitenlijst (punt 17) van haar procedurevergadering van 12 september 2002 besloten het evaluatieverslag voor kennisgeving aan te nemen en het aangekondigde voorstel voor een Evaluatiewet Awgb (dat volgens het kabinet begin 2003 ter advisering naar de Raad van State gaat) af te wachten.
Wel schreef deze commissie, tezamen met de Vaste Commissie voor Justitie, diezelfde dag een brief aan de Minister van BZK met de vraag of het nieuwe kabinet (Balkenende I) het nog haalbaar achtte, begin 2003 dit wetsvoorstel aan de Raad van State voor te leggen.
Minister Remkes antwoordde in een brief van 10 oktober 2002 (Kamerstukken II, 28481, nr. 2) dat zijn planning van een iets later tijdstip uitging: voorjaar 2003. Dit in verband met de voorrang die gegeven moest worden aan de indiening van een voorstel voor een EG-Implementatiewet Awgb.
Evaluatiewet Algemene wet gelijke behandeling
Minister De Vries van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties had de brief van 17 juli 2002, waarmee hij het kabinetsstandpunt Evaluatie Awgb aan de Tweede Kamer aanbood, als volgt afgesloten:
''Voornaamste conclusie is dat de Awgb grotendeels voldoet aan hetgeen de wetgever voor ogen had bij de totstandkoming daarvan. Er is geen aanleiding om nu tot ingrijpende wijzigingen van de wet, of de systematiek daarvan, over te gaan. Wel is er aanleiding tot bescheiden verbeteringen die veelal ook samenhangen met de onderlinge verwevenheid van de diverse gelijkebehandelingswetten. Daartoe zal begin 2003 een voorstel voor een zo te noemen Evaluatiewet Awgb aan de Raad van State ter advisering worden voorgelegd''.
Zijn ambtsvolger in casu, Minister De Graaf van Bestuurlijke Vernieuwing en Koninkrijksrelaties, verkreeg in september 2003 instemming van de Ministerraad op een wetsvoorstel, dat aan de Raad van State zal worden voorgelegd:
Aanpak ongelijke behandeling uitgebreid (Regering.nl, 12 september 2003). Het kabinet wil dat de Commissie Gelijke Behandeling voortaan ook onderzoek doet naar individuele bedrijven of instellingen die zich stelselmatig schuldig maken aan ongelijke behandeling. Dat staat in een wetsvoorstel van minister De Graaf (Bestuurlijke Vernieuwing en Koninkrijksrelaties), waarmee de ministerraad heeft ingestemd. De uitbreiding van de bevoegdheden van de Commissie Gelijke Behandeling vloeit voort uit een evaluatie van de Algemene wet gelijke behandeling. Volgens het voorstel mag de Commissie onderzoek doen als er aanwijzingen zijn voor het maken van structureel, ongerechtvaardigd onderscheid. Onderzoek naar incidenten wordt in het wetsvoorstel uitgesloten. Het voorstel voor wetswijziging gaat voor advies naar de Raad van State en wordt pas openbaar bij indiening bij de Tweede Kamer.
Zie over de voorbereiding van deze Evaluatiewet Awgb onze aparte pagina.
| 
